1. Lịch sử về di tích Đồn Cao Cô Tô
1.1 Di tích Đồn Cao Cô Tô ở đâu?
Di tích Đồn Cao Cô Tô tọa lạc tại một vị trí đắc địa trên đồi Khí Tượng, đặc khu Cô Tô, tỉnh Quảng Ninh. Với diện tích khoảng 300m2, đây là điểm cao nhất của đảo, sở hữu tầm nhìn bao quát toàn bộ thị trấn và vùng biển Đông Bắc bao la.
Để đến được đây, du khách chỉ cần di chuyển từ trung tâm thị trấn theo hướng lên đồi khí tượng. Con đường dẫn lên di tích rợp bóng cây xanh, không khí trong lành, mang đến cảm giác thư thái trước khi bạn đặt chân vào không gian tĩnh lặng và trang nghiêm của khu di tích lịch sử này.
1.2. Trận đánh lịch sử tại di tích Đồn Cao Cô Tô
Di tích Đồn Cao Cô Tô không chỉ là một công trình quân sự đơn thuần mà còn là chứng nhân lịch sử cho trận đánh bi hùng của Đại đội Ký Con vào đêm ngày 13/11/1945. Dưới thời thực dân Pháp chiếm đóng, Đồn Cao là một cứ điểm quân sự quan trọng dùng để quan sát và khống chế vùng biển Cô Tô. Sau Cách mạng tháng Tám, tàn quân Pháp và bọn thổ phỉ vẫn chiếm đóng nơi này, gây nhiều khó khăn cho chính quyền cách mạng non trẻ.
Thực hiện mệnh lệnh của cấp trên, Đại đội Ký Con – đơn vị vũ trang tập trung đầu tiên của Chiến khu Trần Hưng Đạo – đã tổ chức một cuộc tập kích bất ngờ vào Đồn Cao. Mặc dù lực lượng mỏng và vũ khí thô sơ, nhưng với tinh thần "quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh", các chiến sĩ đã chiến đấu vô cùng quả cảm. Trận đánh này không chỉ thể hiện ý chí giữ vững chủ quyền biển đảo mà còn là biểu tượng của tinh thần đại đoàn kết giữa quân và dân vùng đảo.
Ngày nay, Đồn Cao đã được xếp hạng là Di tích lịch sử cấp Tỉnh, trở thành "địa chỉ đỏ" giáo dục truyền thống yêu nước cho thế hệ trẻ và là điểm dừng chân đầy ý nghĩa của du khách thập phương.
2. Cách di chuyển đến Đồn Cao Cô Tô
Việc tham quan Đồn Cao không chỉ là một chuyến du lịch ngắm cảnh mà còn là cơ hội để bạn hiểu sâu hơn về những hy sinh thầm lặng của những người anh hùng đã ngã xuống vì độc lập dân tộc. Để khám phá di tích Đồn Cao, trước hết bạn cần di chuyển đến đảo Cô Tô.
Điểm hấp dẫn ở Cô Tô là những bãi biển dài, bờ cát trắng mịn và làn nước trong vắt.
Chặng 1: Đến cảng Cái Rồng hoặc cảng Ao Tiên (Vân Đồn)
- Xe khách: Từ Hà Nội, bạn có thể bắt xe tại bến Mỹ Đình hoặc Nước Ngầm đi Vân Đồn (giá khoảng 200.000 – 250.000 VNĐ).
- Xe Limousine: Dịch vụ đón trả tận nơi, thoải mái hơn với giá từ 300.000 – 450.000 VNĐ.
Chặng 2: Ra đảo Cô Tô
- Tàu cao tốc: Thời gian di chuyển khoảng 60 - 90 phút. Giá vé dao động 250.000 – 300.000 VNĐ/lượt. Các hãng tàu phổ biến như Ka Long, Havaco, Mạnh Quang…
- Tàu gỗ: Phù hợp cho những ai muốn thong dong ngắm cảnh biển với thời gian khoảng 3 tiếng, giá vé rẻ hơn (khoảng 100.000 VNĐ).
Chặng 3: Lên Đồn Cao
- Xe điện: Phương tiện phổ biến nhất trên đảo, phù hợp cho nhóm đông người.
- Xe máy: Bạn có thể thuê xe máy với giá 150.000 – 200.000 VNĐ/ngày để chủ động hành trình lên đồi Khí Tượng.
3. Các điểm tham quan gần Đồn Cao Cô Tô
3.1. Tượng đài Bác Hồ
Cách Đồn Cao không xa, đây là nơi duy nhất Bác đồng ý cho dựng tượng khi Người còn sống. Khuôn viên rộng rãi, trang nghiêm ngay sát bờ biển. Nơi này được công nhận là khu di tích lịch sử cấp quốc gia từ năm 1997. Khu lưu niệm có các điểm di tích gắn với những nơi mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đến trong chuyến thăm huyện đảo năm 1961 và 1962.
3.2. Ngọn hải đăng Cô Tô
Nằm trên đồi cao hơn 100 m, hải đăng Cô Tô được xem là một trong những ngọn đèn biển có tầm nhìn đẹp nhất Việt Nam. Leo lên 72 bậc thang xoáy chôn ốc lên đỉnh ngọn đèn, bạn sẽ thu vào tầm mắt toàn bộ hòn đảo xinh đẹp giữa một vùng trời biển bao la, tàu thuyền ra vào tấp nập. Du khách được lưu ý đi chân trần lên bậc thang - do cầu thang là nơi hứng nước mưa sạch để dự trữ của những người gác đèn.
Được mệnh danh là "mắt ngọc" của biển đảo, từ đây bạn có thể nhìn thấy toàn cảnh 360 độ vẻ đẹp của quần đảo. Nguồn: Sưu tầm
3.3. Bãi tắm Hồng Vàn và Vàn Chảy
Không chỉ là nơi lý tưởng để tắm, bãi biển Hồng Vàn, Vàn Chảy... là những địa điểm đẹp để ngắm bình minh và hoàng hôn. Tối đến, bạn có thể mở BBQ trên bãi biển. Nếu khéo tay, hãy dậy sớm đi chợ, mua hải sản như mực, ngao, sò... để tối đến mang ra biển nướng. Không có điều kiện tự chuẩn bị, bạn có thể lựa chọn các gói dịch vụ BBQ sẵn có của một số công ty du lịch chuyên cung cấp dịch vụ này để có một bữa tối lãng mạn, rượu vang và hải sản.
3.4. Bãi Đá Cầu Mỵ (Bãi Đá Móng Rồng)
Nơi có hệ thống đá trầm tích kỳ vĩ, là điểm check-in "sống ảo" nổi tiếng nhất tại Cô Tô. Bãi đá tự nhiên đầy màu sắc này thuộc khu 4, thị trấn Cô Tô trên đảo Cô Tô. Bãi đá rộng hơn 40 ha, trải dài khoảng 2 km. Theo tài liệu cổ, bãi đá ban đầu có tên Cầu Thủ Mỵ, dần người dân quen gọi là Cầu Mỵ. Đến năm 2015, bãi được đổi tên là Móng Rồng bởi hình thù của những tảng đá vươn ra biển gợi nhớ đến móng vuốt của rồng.
3.5. Rừng chõi nguyên sinh
Rừng chõi nguyên sinh tọa lạc ở thôn Nam Đồng, xã Đồng Tiến, cách trung tâm huyện Cô Tô khoảng 9 km. Cánh rừng chõi nguyên sinh rộng khoảng 10 hecta chạy dọc theo bãi biển Bắc Vàn, không gian xanh mướt, kỳ ảo, đặc biệt đẹp vào mùa thay lá hoặc mùa hoa chõi nở. Gần rừng có bến đò khách đi Cô Tô Con, thuận tiện để du khách ghé thăm trên đường khám phá đảo.
4. Ăn gì khi đi du lịch Di tích Đồn Cao Cô Tô?
Ẩm thực Cô Tô không chỉ là những bữa ăn, mà còn là sự kết tinh của hương vị biển khơi tinh khiết, khiến bất cứ thực khách nào cũng phải say lòng.
4.1. Ốc móng tay
Món ăn đầu tiên phải nhắc đến chính là ốc móng tay (hay còn gọi là ốc mã đao). Tại Cô Tô, ốc móng tay có kích thước lớn, thịt trắng, dai giòn và rất ngọt. Người dân địa phương thường chế biến món này theo cách xào bơ tỏi thơm nức mũi hoặc xào rau muống. Vị béo ngậy của bơ hòa quyện với vị ngọt tự nhiên của ốc tạo nên một sức hút khó cưỡng cho bữa trưa sau khi tham quan Đồn Cao.
Ốc móng tay xào cay thơm ngon, hấp dẫn, là sản vật đặc trưng của Cô Tô.
4.2. Mực Cô Tô
Khác với mực ở những vùng biển khác, mực Cô Tô có thớ thịt dày, màu hồng nhạt và vị ngọt đậm đặc trưng. Sau khi được đánh bắt, những con mực tươi rói được phơi qua đúng một lượt nắng giòn của biển đảo. Khi nướng trên than hồng, mùi thơm của mực lan tỏa khắp không gian. Chấm một miếng mực nướng với tương ớt cay nồng, bạn sẽ cảm nhận được độ dẻo, dai và ngọt lịm tan dần trong miệng.
4.3. Sá sùng
Đến với Cô Tô mà chưa thử sá sùng thì thật là một thiếu sót lớn. Đây là loại hải sản quý hiếm, xưa kia thường dùng để tiến vua. Sá sùng tươi có thể dùng để nấu canh lá lốt hoặc xào tỏi, trong khi sá sùng khô lại là nguyên liệu "vàng" để tạo nên vị ngọt thanh tao cho nước dùng phở. Thưởng thức sá sùng khô rang vàng giòn rụm cùng một chút bia lạnh là trải nghiệm cực kỳ thú vị cho buổi tối trên đảo.
4.4. Cù kỳ
Cù kỳ là một loài họ cua độc đáo, xuất hiện nhiều tại vùng biển Quảng Ninh. Tuy thịt cù kỳ chỉ tập trung nhiều ở hai càng lớn nhưng thịt rất chắc và thơm, thường được dùng để nấu bún hoặc rang me cực kỳ bắt miệng.
Cù kỳ là đặc sản hiếm nơi có, nên bạn hãy tranh thủ thưởng thức trong chuyến khám phá di tích Đồn Cao Cô Tô. Nguồn: Sưu tầm
4.5. Nộm sứa
Nếu ghé thăm Cô Tô vào khoảng từ tháng Giêng đến tháng 4 âm lịch, bạn sẽ có cơ hội thưởng thức món sứa – một đặc sản mang tính biểu tượng của huyện đảo. Món ăn phổ biến nhất là nộm sứa (gỏi sứa). Sứa sau khi sơ chế sạch sẽ được trộn cùng với đu đủ xanh bào sợi, rau thơm, lạc rang, vừng và nước mắm chua ngọt đặc chế. Khi ăn, cảm giác sứa giòn sần sật trong miệng, hòa quyện với vị cay của ớt, vị bùi của lạc và mùi thơm của lá kinh giới tạo nên một sức hút khó cưỡng.
Để thưởng thức hải sản tươi ngon với giá cả hợp lý, bạn có thể ghé thăm các nhà hàng dọc khu vực cầu cảng hoặc đặt tiệc BBQ ngay trên bãi biển Hồng Vàn.
5. Gợi ý địa chỉ ăn uống trên đảo Cô Tô
5.1. Các nhà hàng tại Trung tâm thị trấn
- Nhà hàng Sứa (Sứa Palace): có không gian hiện đại, sang trọng, phục vụ chuyên nghiệp. Đây là nơi lý tưởng nếu bạn muốn ăn hải sản trong không gian máy lạnh hoặc đặt tiệc BBQ bãi biển đẳng cấp.
- Nhà hàng Úy Thanh: là một trong những nhà hàng lâu đời và nổi tiếng nhất đảo. Đồ ăn ở đây được đánh giá là tươi, chế biến đậm đà và giá cả rất hợp lý, nổi tiếng với các món từ ốc móng tay và mực.
- Nhà hàng Hải Âu: có bể hải sản lớn ngay lối vào để khách tự chọn. Không gian thoáng, view biển lãng mạn, phù hợp cho cả khách lẻ và đoàn đông.
5.2. Các nhà hàng gần bãi biển view đẹp, lãng mạn
- Nhà hàng Hoàng Hôn nằm trên đường Nguyễn Trãi, Khu 3 (ngay bờ biển). Có view biển đẹp, rất thích hợp để vừa thưởng thức hải sản vừa ngắm hoàng hôn. Nhà hàng có không gian mở, đón gió biển trực tiếp.
- Nhà hàng Ngọc Quỳnh nằm dọc bãi tắm Vàn Chảy, có thiết kế mộc mạc gần gũi với thiên nhiên. Đây là địa điểm tuyệt vời để thưởng thức bữa tối BBQ trên cát với ánh đèn lung linh.
Hành trình đến với di tích Đồn Cao Cô Tô không chỉ mang lại cho bạn những phút giây thư giãn giữa thiên nhiên biển đảo mà còn là sự kết nối thiêng liêng với lịch sử dân tộc. Trên đường trở về từ đảo, du khách có thể kết hợp nghỉ dưỡng, tắm suối khoáng nóng hay trải nghiệm khu vui chơi Sun World Ha Long nằm bên bờ biển Bãi Cháy tươi đẹp sẽ giúp chuyến đi có thêm nhiều trải nghiệm lý thú và đầy ắp kỷ niệm.